काठमाडौं –
नेपालमा पेट्रोलियम पदार्थको मूल्य निर्धारणमा प्रत्यक्ष प्रभाव पार्ने भारतले पेट्रोल, डिजेल तथा एभिएसन टर्बाइन फ्युल (एटीएफ) मा लाग्दै आएको निर्यात शुल्क घटाउने निर्णय गरेको छ। भारतीय सरकारले शनिबार जारी गरेको सूचनाअनुसार नयाँ शुल्क दर आगामी जुन १ तारिखदेखि लागू हुनेछ।
भारतको यो निर्णयले अन्तर्राष्ट्रिय बजारको अवस्था अनुसार इन्धन निर्यातलाई सहज बनाउने अपेक्षा गरिएको छ। भारतले पेट्रोलमा प्रतिलिटर १.५ रुपैयाँ तथा डिजेलमा प्रतिलिटर १३.५ रुपैयाँ निर्यात शुल्क कायम गरेको छ। त्यस्तै, हवाई इन्धन (एटीएफ) मा प्रतिलिटर ९.५ रुपैयाँ निर्यात शुल्क तोकिएको भारतीय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन्।
नेपालले आफ्नो सम्पूर्ण पेट्रोलियम पदार्थ भारतबाट आयात गर्ने भएकाले भारतीय नीतिमा हुने परिवर्तनले नेपाली बजारलाई समेत प्रभाव पार्ने गर्दछ। निर्यात शुल्क घटेसँगै भारतबाट नेपाल आउने पेट्रोलियम पदार्थको लागतमा केही राहत मिल्न सक्ने र त्यसको असर आगामी दिनमा नेपाली उपभोक्ताले तिर्नुपर्ने इन्धन मूल्यमा पनि देखिन सक्ने अनुमान गरिएको छ।
भारतीय सरकारले पेट्रोलियम पदार्थमा लाग्ने निर्यात शुल्क प्रत्येक १५ दिनमा अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेल तथा पेट्रोलियम पदार्थको औसत मूल्यका आधारमा पुनरावलोकन गर्ने व्यवस्था कायम राखेको छ। सोही व्यवस्थाअनुसार पछिल्लो पटक शुल्क दर संशोधन गरिएको हो।
यद्यपि, नेपालमा इन्धनको मूल्य घट्ने वा नघट्ने विषय भने नेपाल आयल निगमले भारतीय आयल कर्पोरेसनबाट प्राप्त गर्ने नयाँ मूल्यसूची र ढुवानी तथा अन्य लागतको आधारमा तय हुने भएकाले तत्काल मूल्य घट्नेबारे कुनै आधिकारिक निर्णय भइसकेको छैन।
तर भारतको पछिल्लो निर्णयलाई नेपाली उपभोक्ताका लागि सकारात्मक संकेतका रूपमा हेरिएको छ।
