बारा –
तीन वर्षीया बालिका गरिमा चौधरीको बलात्कारपछि हत्या भएको घटनालाई लिएर पाँच दिनदेखि तनावग्रस्त बनेको सिमराको जनजीवन आइतबारदेखि सामान्य बन्दै गएको छ । नेपाल सरकार र पीडित परिवारबीच शनिबार राति तीन बुँदे सहमति भएपछि वीरगञ्ज–पथलैया सडकखण्डमा जारी आन्दोलन फिर्ता भएको हो ।
सहमतिको जानकारी पाएपछि सिमरा क्षेत्रमा धर्नामा बसेका स्थानीयले राति करिब १ बजे सडक खाली गरेका थिए । त्यससँगै आइतबार बिहानदेखि अवरुद्ध वीरगञ्ज–पथलैया सडकमा सवारीसाधन सञ्चालनमा आएका छन् । आन्दोलनका कारण रोकिएका मालवाहक सवारीसाधन रातिदेखि नै गन्तव्यतर्फ लागेका थिए भने बिहानदेखि लामो तथा छोटो दूरीका यात्रुवाहक र मालवाहक सवारी निर्वाध चल्न थालेका छन् ।
गरिमामाथि भएको जघन्य अपराधका दोषीलाई कडा कारबाहीको माग गर्दै स्थानीय र पीडित परिवारले गत बुधबारदेखि सिमरा दशधुरेमा सडकमा टेन्ट टाँगेर आन्दोलन गर्दै आएका थिए । आन्दोलन क्रमशः देशव्यापी बन्दै गएपछि सरकारमाथि घटनाको न्यायिक सम्बोधन र कानुनी सुधारका लागि दबाब बढेको थियो ।
आन्दोलनकै बीच गृहमन्त्री सुदन गुरुङको पहलमा पीडित बालिकाका अभिभावकलाई काठमाडौं बोलाएर शनिबार साँझ गृह मन्त्रालयमा सरकार र परिवारबीच वार्ता भएको थियो । मध्यरातिसम्म चलेको छलफलपछि तीन बुँदे सहमति जुटेको हो ।
सहमतिको पहिलो बुँदामा जघन्य आपराधिक घटनामा नागरिकको अपेक्षाअनुसार विद्यमान कानुनमा रहेको कसुर र सजायसम्बन्धी व्यवस्था पुनरावलोकन गर्ने उल्लेख छ । त्यसका लागि कानुन तर्जुमा गर्न आवश्यक सुझावसहितको प्रतिवेदन सात दिनभित्र पेस गर्ने गरी कानुन, न्याय तथा संसदीय मामिला मन्त्रालयले सात सदस्यीय ‘गरिमा न्याय संकल्प समिति’ गठन गर्ने सहमति भएको छ ।
दोस्रो बुँदामा पीडित परिवारको चाहनाअनुसार गरिमाको सालिक निर्माणका लागि पूर्वाधार विकास मन्त्रालयले स्थानीय तहसँग समन्वय गरी आवश्यक पहल गर्ने उल्लेख छ । तेस्रो बुँदामा पीडित परिवारलाई आफ्नो रीतिरिवाजअनुसार बालिकाको अन्त्येष्टि गर्ने वातावरण सुनिश्चित गर्ने सहमति भएको छ ।
सहमति पत्रमा सरकारका तर्फबाट सम्बन्धित मन्त्रालयका मन्त्रीहरू तथा पीडित परिवारका तर्फबाट गरिमाका बुबा मनोज चौधरी र आमा मानमती चौधरीले हस्ताक्षर गरेका छन् ।
गरिमा गत आइतबार बिहान जीतपुरसिमरा उपमहानगरपालिका–१ दशधुरेस्थित घरबाटै बेपत्ता भएकी थिइन् । दुई दिनपछि मंगलबार साँझ स्थानीय एक खाली घरमा उनको शव फेला परेको थियो । प्रहरीले घटनामा संलग्न रहेको आरोपमा स्थानीय १६ वर्षीय सुमन थापा र २४ वर्षीय प्रोग्रेस चौधरीलाई पक्राउ गरेको छ ।
घटनापछि आक्रोशित स्थानीयले बालिका बलात्कार र हत्यामा संलग्नलाई कडा कानुनी कारबाही गर्नुपर्ने, दोषीलाई कठोरतम सजाय दिनुपर्ने लगायतका माग राख्दै सडक आन्दोलन थालेका थिए । आन्दोलनका कारण वीरगञ्ज–पथलैया सडकखण्डमा सवारी आवागमन प्रभावित हुँदा यात्रु तथा व्यवसायीसमेत समस्यामा परेका थिए ।
सरकारसँगको सहमतिपछि तत्कालका लागि सडक आन्दोलन रोकिए पनि गरिमाको घटनामा निष्पक्ष अनुसन्धान, दोषीमाथि प्रभावकारी कानुनी कारबाही र सहमतिका बुँदाको कार्यान्वयन अब सरकारका लागि मुख्य चुनौती बनेको छ ।
